Những con vật bị bỏ rơi không biết viết đơn kêu cứu, cũng chẳng thể gọi tên nỗi đau hay diễn tả nỗi sợ hãi của mình. Chúng chỉ biết thu mình trong một góc tối, lặng lẽ chịu đựng và chờ đợi, dù chẳng thể biết liệu có ai sẽ đến, hay những ngày tháng bình yên có còn hiện hữu trong cuộc đời mình. Đằng sau sự im lặng ấy là những sinh linh mang trên mình những vết thương chưa lành, đôi khi vẫn co mình trước những va chạm nhỏ nhất, dè dặt trước cả những cử chỉ vốn dĩ bình thường.

Thế nhưng, giữa những tháng ngày tưởng chừng chỉ còn lại cô độc, vẫn có những bàn tay chìa ra để đón lấy các em. Những người làm công tác cứu hộ không thể xóa đi những gì đã xảy ra, nhưng có thể giúp những sinh linh bé nhỏ ấy có thêm cơ hội để sống, hồi phục và tìm lại cảm giác an toàn.

Hơn một thập kỷ trôi qua, từ một nhóm nhỏ những người trẻ cùng chung tay giải cứu những trường hợp chó mèo lang thang, CPAPS dần trở thành một cái tên quen thuộc với cộng đồng yêu động vật tại Hà Nội. Giá trị của nhóm không nằm ở những lời quảng cáo hoa mỹ, mà bằng chính những sinh linh đã từng được cứu sống, được chăm sóc, đặt tên và được trao cho một cuộc đời thứ hai. 

Trạm chỉ là một khoảng sân nhỏ, nơi tiếng chó sủa, mèo kêu hòa cùng những bước chân tất bật của tình nguyện viên từ sáng sớm. Đằng sau không gian tưởng chừng bình dị ấy là một guồng quay gần như không ngơi nghỉ, từ tiếp nhận những bé chó, mèo bị bỏ rơi, vô chủ, gặp tai nạn hoặc mắc bệnh đến sơ cứu, điều trị và chăm sóc phục hồi. Hành trình ấy chỉ thực sự khép lại khi mỗi bé tìm được một mái ấm mới, nhưng với những người ở lại, đó cũng là lúc một hành trình yêu thương khác bắt đầu, bởi điều trạm mong muốn không dừng lại ở việc giúp các bé vượt qua hiểm nguy, mà còn là trao cho chúng cơ hội được sống an toàn và yêu thương một lần nữa.

Những động vật được đưa về trạm thường ở trong những hoàn cảnh bất hạnh, đáng thương. Một chú chó bị xe đâm gãy hai chân sau, nằm giật giụa bên gầm cầu, một đàn mèo con chưa mở mắt bị buộc chặt trong túi ni-lông rồi ném vào thùng rác, hay một chú mèo già rụng từng mảng lông vì ghẻ lở bị chủ xua đuổi khỏi nhà vì “bẩn thỉu”. Đằng sau những hình ảnh ấy là những câu chuyện đầy xót xa về những động vật bị rơi vào hoàn cảnh không nơi nương tựa.  

Nguyên nhân của những cảnh ngộ ấy đến từ sự thiếu trách nhiệm và nông nổi của không ít người nuôi. Nhiều người tìm đến thú cưng như một trào lưu thích thì mua, vui thì cưng nựng, nhưng khi gặp khó khăn về tài chính, chuyển chỗ ở, thú cưng bị bệnh nặng do không được chăm sóc đúng cách, họ sẵn sàng phủi tay vứt bỏ. 

Trước những trường hợp cần được giúp đỡ, CPAPS duy trì quy trình cứu hộ khẩn trương, đòi hỏi sự phối hợp nhanh chóng giữa các thành viên. Dù là cuộc gọi lúc nửa đêm hay tin nhắn vội vàng kèm hình ảnh, mỗi thông tin đều được đội phản ứng nhanh xác minh vị trí, đánh giá tình trạng của con vật để quyết định phương án tiếp cận phù hợp.

Với những trường hợp nguy kịch, các bé được đưa thẳng đến phòng khám thú y liên kết để cấp cứu, sau đó mới chuyển về trạm theo dõi và chăm sóc. Đối với những trường hợp ổn định hơn sẽ được đưa về trạm để theo dõi sức khỏe và hạn chế nguy cơ lây nhiễm chéo. Tại đây, các bé được vệ sinh, xử lý ghẻ và tiêm phòng theo quy trình chăm sóc. Chỉ khi sức khỏe ổn định, các bé mới được chuyển sang khu nuôi chung, bắt đầu làm quen với môi trường sống và những người bạn mới.

Mỗi bé khi về trạm đều có một hồ sơ riêng ghi lại hoàn cảnh được cứu, tình trạng sức khỏe, tiến trình điều trị như một cách để không ai bị lãng quên giữa hàng trăm sinh linh đang chờ được chăm sóc mỗi ngày. Nhờ những trang hồ sơ ấy, các tình nguyện viên có thể theo sát từng chặng hồi phục, kịp thời điều chỉnh cách chăm sóc và biết chính xác bé nào đang cần mình nhất. 

Nếu quy trình cứu hộ là phần “kỹ thuật”, thì những tình nguyện viên chính là linh hồn giữ cho trạm vận hành suốt hơn một thập kỷ qua. Không ai trong số họ nhận lương, cũng chẳng có giờ làm việc cố định. Dẫu vậy, công việc chẳng bao giờ vơi, họ phải tất bật từ việc chăm sóc, vệ sinh đến theo dõi tỉ mỉ tình trạng của từng động vật.

Có người tranh thủ ghé trạm vào buổi sáng, trước giờ đi làm, để dọn dẹp và chuẩn bị thức ăn cho các bé. Có người dành trọn ngày cuối tuần để trực ca, sẵn sàng xử lý những cuộc gọi cứu hộ bất chợt. Mỗi người một lịch trình, một cách đóng góp khác nhau, nhưng đều gặp nhau ở sự kiên nhẫn và tinh thần trách nhiệm dành cho những con vật cần được giúp đỡ.

Công việc ấy chưa bao giờ nhẹ nhàng như vẻ ngoài, bởi phía sau mỗi ca cứu hộ là những giờ chăm sóc vất vả, những lần chạy đua với thời gian và cả những khoảnh khắc bất lực trước tình trạng của các bé. Thế nhưng, khi chứng kiến những ánh mắt từng hoảng sợ dần trở nên bình yên, những con vật từng thu mình bắt đầu mở lòng và tin tưởng con người, các tình nguyện viên lại có thêm lý do để gắn bó với trạm. 

Cùng với đó, bạn Quách Đông Chí bày tỏ thêm: "Việc đồng hành cùng dự án không chỉ giúp mình lan tỏa tinh thần yêu thương động vật đến cộng đồng mà còn là cơ hội để học hỏi và rèn luyện kỹ năng truyền thông thực tế. Mỗi chiến dịch được triển khai là một bước tiến mới trong hành trình nâng cao nhận thức của giới trẻ về trách nhiệm đối với thú cưng". 

Bên cạnh hoạt động cứu hộ, trạm còn tích cực tổ chức các chương trình thiện nguyện, đồng thời nâng cao nhận thức của cộng đồng về trách nhiệm đối với vật nuôi. Bởi sau mỗi ca cứu hộ thành công hay mỗi bé chó, mèo tìm được mái ấm lâu dài là một cơ hội để lòng trắc ẩn được nuôi dưỡng, để con người học cách sẻ chia và có trách nhiệm hơn với những sinh linh bên cạnh mình. 

Giữa nhịp sống hối hả của thủ đô, Trạm cứu hộ chó mèo Hà Nội (CPAPS) vẫn lặng lẽ đứng đó như một khoảng lặng bình yên, nơi lòng tốt không cần điều kiện, không cần đáp lại. Ở đó, mỗi buổi sáng vẫn bắt đầu bằng tiếng bát đũa lách cách, tiếng chân người tất bật, và cả những giọt nước mắt lặng lẽ khi một ca cứu hộ không kịp qua khỏi. Nhưng cũng chính ở đó, những mảnh đời cô đơn vẫn đang từng ngày nhặt nhạnh lại ánh sáng của hy vọng, để hiểu rằng dù từng bị quay lưng, chúng vẫn xứng đáng được yêu thương và có một tổ ấm yên bình gọi là “Nhà”.