(Sóng trẻ) - Hơn 20 năm qua, trong căn nhà nhỏ ở ngõ Gốc Đề, bác sĩ Lê Thành Đô cùng những nhân viên trong xưởng vẫn miệt mài làm những đôi chân, đôi tay giả cho người khuyết tật có hoàn cảnh khó khăn.
Buổi sáng tại căn nhà tập thể cũ ở ngõ Gốc Đề (phường Tương Mai, Hà Nội) bác sĩ Lê Thành Đô (81 tuổi) cẩn thận rà lại hồ sơ của một bệnh nhân ở Hưng Yên. Người bệnh là thương binh mất một chân do dẫm phải mìn khi tham gia chiến đấu tại Campuchia, xuống Hà Nội thăm khám hai ngày sau. Trước khi người bệnh lên đường, những thông tin về tình trạng thương tật, hoàn cảnh gia đình đã được gửi trước để ông hoàn thiện hồ sơ, trình nhà tài trợ xét duyệt.
Nếu được hỗ trợ, ngay từ lần đầu đến xưởng, người bệnh sẽ được ông thăm khám, đo đạc, bó bột và lấy cốt. Chiếc chân giả sau đó tiếp tục được hoàn thiện, lắp ráp và điều chỉnh để phù hợp với cơ thể từng người. Suốt quá trình ấy, bác sĩ Đô vẫn kiên nhẫn theo sát từng trường hợp, cẩn thận với từng thao tác nhỏ.

Ở tuổi 81, bác sĩ Lê Thành Đô vẫn kiên nhẫn giúp đỡ những bệnh nhân tới tìm cơ hội “được bước đi lần nữa” một cách cẩn thận và chu đáo. Mỗi bệnh nhân từ lúc đến gặp bác sĩ Đô tới khi ra về, khuôn mặt ai cũng ánh lên sự cảm động và niềm biết ơn.


Năm 1963, khi sắp tốt nghiệp cấp 3, chàng thanh niên Hà Nội Lê Thành Đô gác lại việc học để tòng quân. Ông được biên chế vào Đại đội 19, Trung đoàn 57, Sư đoàn 304, đóng quân tại đảo Hòn Mê, Thanh Hóa. Hai năm sau, khi chiến tranh phá hoại miền Bắc ngày càng ác liệt, ông được điều động về khu vực cầu Hàm Rồng làm nhiệm vụ rà phá bom mìn.
Công việc của người lính công binh khi ấy đòi hỏi sự chính xác gần như tuyệt đối. Mỗi trận máy bay địch oanh tạc, những người lính phải quan sát, đếm số bom, xác định quả nào đã nổ, quả nào còn sót lại để xử lý. Chỉ một sai sót cũng có thể khiến đồng đội gặp nguy hiểm.
Năm 1966, trong một trận không kích bất ngờ tại Hàm Rồng, một mảnh bom găm vào người người lính trẻ. Sau ba lần điều trị tại các bệnh viện từ Ninh Bình ra Hà Nội, ông giữ được mạng sống nhưng mất 61% sức khỏe.

Năm 1970, ông đỗ Đại học Y Hà Nội. Sáu năm sau, ông nhận bằng Cử nhân Y khoa và được phân công về Trung tâm Điều dưỡng Thương binh Thuận Thành, Bắc Ninh, đảm nhiệm vị trí Trưởng phòng Y tế. Đây là nơi chăm sóc những thương binh nặng, trong đó có nhiều người bị liệt tủy sống, mất trên 81% sức lao động.
Ở Thuận Thành, ông không chỉ làm công việc của một bác sĩ. Ông trực tiếp chăm sóc những thương binh bị loét do nằm lâu. Có những lúc người bệnh đau đớn, cáu gắt, nhưng ông vẫn kiên nhẫn chăm sóc.
Sau những năm công tác tại Trung tâm Điều dưỡng Thương binh Thuận Thành, ông được điều chuyển về Bộ Lao động - Thương binh và Xã hội, trực tiếp tham gia dự án sản xuất chân giả dành cho thương binh, người khuyết tật tại Viện Chỉnh hình. Dự án được Hoa Kỳ tài trợ, mở ra cho ông một chặng đường gắn bó sâu hơn với lĩnh vực chỉnh hình.
Không dừng lại ở đó, ông còn tham gia đào tạo kỹ thuật viên chỉnh hình trong một dự án do Đức tài trợ tại Đại học Lao động - Xã hội Hà Nội. Sau đó, có sáu tháng thực tập, tu nghiệp chuyên sâu về kỹ thuật chỉnh hình tại Hà Lan.
Thời gian học tập và làm việc trong lĩnh vực chỉnh hình giúp ông tích lũy kiến thức về vật liệu, cấu trúc của các bộ phận cơ thể và những kỹ thuật chế tạo dụng cụ chỉnh hình. Ý tưởng ấy sau này trở thành tiền đề cho hành trình hơn hai thập kỷ lặng thầm tìm lại những bước chân cho những người khuyết tật có hoàn cảnh khó khăn của ông.


Những chuyến đi, những lớp học và nhiều năm làm việc giúp ông tích lũy kiến thức về vật liệu, cấu trúc cơ thể và kỹ thuật chế tạo dụng cụ chỉnh hình. Nhưng càng tiếp xúc với những người cần chân giả, ông càng nhận thấy một khoảng trống: không phải ai mất chân cũng có khả năng tự chi trả cho một thiết bị mới.
Với người nghèo, một chiếc chân giả có thể là một khoản tiền quá lớn. “Càng làm, tôi càng thấy có những người mất chân nhưng không có khả năng mua một chiếc chân giả. Với họ, số tiền ấy quá lớn.

Năm 2004, khi đã cận kề tuổi nghỉ hưu, ông quyết định bắt đầu. Ông được vợ con đồng thuận, dốc tiền tiết kiệm, vay mượn hàng trăm triệu đồng để cải tạo căn hộ tập thể của gia đình thành xưởng.
Căn nhà nhỏ vốn là nơi sinh hoạt của gia đình nay có thêm máy móc, vật liệu và những dụng cụ phục vụ việc chế tác. Khó khăn đầu tiên là tiền. Khó khăn tiếp theo là máy móc và vật liệu chuyên dụng, đặc biệt những loại phải nhập khẩu.
Ông tận dụng những nguồn lực có thể, tìm đến các xưởng Nhà nước để nhờ hỗ trợ vật tư. Sau đó, ông tìm những học trò cũ, những kỹ thuật viên chỉnh hình từng được mình đào tạo và vận động họ cùng tham gia.




Cô giáo Phạm Thị Huyền và ba thập kỷ nâng bước những mảnh đời khuyết
(Sóng trẻ) - Gần 30 năm qua, có một lớp học không tiếng trống trường, không yêu cầu giấy khai sinh, không thu một khoản học phí vẫn đều đặn duy trì mỗi ngày. Từ những ngày đầu tiên, cô đã kiên trì, đồng hành cùng các em trong hành trình tiếp cận tri thức
Hơn nửa thế kỷ 'tiếp lửa' nghề bánh cuốn Thanh Trì
(Sóng trẻ) - Nằm trên góc phố nhỏ tại phường Vĩnh Hưng (Hà Nội), cửa hàng bánh cuốn Thanh Trì cô Lan níu chân thực khách bởi sự dân dã, đậm đà bản sắc ẩm thực Hà Thành.
Nghệ thuật cải lương trong dòng chảy thời đại số
(Sóng trẻ) - Sự phát triển của công nghệ và các nền tảng số đang làm thay đổi cách công chúng tiếp cận nghệ thuật truyền thống. Trước những chuyển động ấy, cải lương cũng đứng trước bài toán thích ứng với phương thức tiếp cận mới, nhằm gìn giữ những giá



