(Sóng trẻ) - Sau những ngày dài mệt mỏi, nhiều người trẻ bắt đầu nhận ra cơ thể đang “lên tiếng” và chủ động thay đổi từ những thói quen nhỏ. Dù chưa dễ dàng, hành trình điều chỉnh nhịp sống trở thành cách họ từng bước thoát khỏi trạng thái kiệt quệ.

Những đêm thức khuya triền miên, cảm giác mệt mỏi kéo dài hay trạng thái uể oải khi thức dậy mỗi sáng đang trở thành trải nghiệm quen thuộc với không ít người trẻ. Các biểu hiện ấy phản ánh một thực tế: nhiều người đang “thả trôi” sức khỏe trong nhịp sống gấp gáp mà không nhận ra?

Từ thực tế tiếp nhận bệnh nhân, chị Đặng Thị Công, điều dưỡng tại Trung tâm Y tế khu vực Hòa Vang (xã Bà Nà, thành phố Đà Nẵng), cho biết ngày càng nhiều người trẻ đến khám với các vấn đề liên quan đến căng thẳng và kiệt sức.

“Nhiều trường hợp còn xuất hiện hàng loạt biểu hiện kéo dài: mất ngủ, suy giảm trí nhớ, khó tập trung, ăn uống kém, dễ cáu gắt. Một số bạn có thói quen thức đêm, ngủ ngày, khiến đồng hồ sinh học bị đảo lộn trong thời gian dài”, chị Công chia sẻ.

Theo chị, không ít người có xu hướng chủ quan, cho rằng đây chỉ là trạng thái tạm thời do học tập hoặc công việc. Tuy nhiên, khi kéo dài, những biểu hiện này có thể khiến sức khỏe suy giảm rõ rệt, cả về thể chất lẫn tinh thần.

Những thói quen sinh hoạt thiếu điều độ như thức khuya, ăn uống thất thường hay ít vận động đang góp phần khiến tình trạng kiệt sức ngày càng phổ biến ở người trẻ. Khi tích tụ trong thời gian dài, cơ thể dễ rơi vào trạng thái quá tải.

Chị Công từng tiếp nhận một bệnh nhân 19 tuổi với tình trạng mất ngủ kéo dài, mỗi đêm chỉ ngủ 2-3 tiếng, kèm theo đau đầu, chóng mặt và hạn chế giao tiếp. Các dấu hiệu đã xuất hiện hơn một năm nhưng không được thăm khám kịp thời. Sau khi kiểm tra, bệnh nhân được chẩn đoán rối loạn trầm cảm.

Từ thực tế đó, chị khuyến cáo người trẻ cần chú ý đến những dấu hiệu bất thường như mệt mỏi kéo dài, mất ngủ hay thay đổi cảm xúc, bởi đây có thể là “tín hiệu sớm” cho thấy cơ thể đang quá tải và cần được can thiệp kịp thời.

Không phải ai cũng nhận ra mình đang kiệt sức ngay từ đầu. Với Nguyễn Trần Thảo Vi (sinh viên năm 3, Học viện Báo chí và Tuyên truyền), tình trạng ấy thể hiện qua chuỗi ngày thức khuya triền miên, sáng thức dậy trong trạng thái uể oải, đầu óc nặng nề và dần mất khả năng tập trung. 

“Có thời điểm mình nhận ra, mình không còn cảm xúc với bất cứ điều gì, kể cả những việc trước đây từng rất thích. Chính khoảnh khắc đối diện với sự trống rỗng ấy đã buộc mình phải nhìn lại lối sống của bản thân”, Thảo Vi kể lại.

Thảo Vi bắt đầu “tự cứu” lấy bản thân bằng những thay đổi nhỏ: đi ngủ trước 23h, dành 20-30 phút mỗi ngày để vận động nhẹ và hẹn giờ nghỉ trên điện thoại để giới hạn thời gian sử dụng mạng xã hội.

Tuy nhiên, những thói quen tưởng chừng đơn giản ấy lại đòi hỏi một sự kiên trì không nhỏ. “Ở những ngày đầu tập ngủ đúng giờ, có hôm mình tắt điện thoại sớm nhưng vẫn thấy bất an, như thể mình đang bỏ lỡ điều gì đó”, cô nói.

Không ít lần, Vi quay trở lại với nhịp sống cũ thức khuya, lướt mạng hàng giờ, trì hoãn việc nghỉ ngơi chỉ vì nỗi sợ bị tụt lại phía sau. Cảm giác phải luôn làm việc, luôn “có ích” khiến việc dừng lại để nghỉ ngơi trở thành một lựa chọn khó khăn.

“Điều khó nhất không phải là bắt đầu, mà là duy trì”, Thảo Vi thừa nhận. Không chỉ Vi, người trẻ ngày nay đã bắt đầu ý thức được việc chăm sóc sức khỏe thể chất và tinh thần, nhưng để biến những thay đổi nhỏ thành thói quen ổn định vẫn là một hành trình nhiều thách thức.

Nếu Thảo Vi vẫn đang trong quá trình tập làm quen với những thay đổi nhỏ, với Nguyễn Cẩm Chi (sinh viên năm 3, Học viện Báo chí và Tuyên truyền), hành trình ấy đã tiến xa hơn, từ việc điều chỉnh thói quen đến thay đổi suy nghĩ.

Từng bị cuốn vào áp lực phải “bằng bạn bằng bè”, Chi thường xuyên thức khuya học tập, tích lũy chứng chỉ và bỏ bê sức khỏe. Việc tiếp xúc với mạng xã hội càng khiến cô bị ám ảnh bởi những tiêu chuẩn ngoại hình, dẫn đến ăn uống thất thường và suy kiệt.

“Cơ thể mình lúc ấy luôn rơi vào trạng thái mệt mỏi, mất ngủ kéo dài, tình thần dễ cáu gắt, có thời điểm mình rơi vào trạng thái kiệt quệ cả thể chất lẫn tinh thần”, Chi chia sẻ.

Bước ngoặt đến với Chi khi cô quyết định thay đổi. Những ngày đầu, việc điều chỉnh nhịp sinh hoạt không hề dễ dàng: thói quen cũ khiến cô khó ngủ sớm, còn việc nghỉ ngơi lại đi kèm cảm giác tội lỗi. Tuy vậy, cô vẫn kiên trì xây dựng lại nhịp sinh hoạt.

Chi duy trì thói quen đạp xe mỗi buổi chiều, tập thiền trước khi ngủ, hạn chế sử dụng mạng xã hội và dành nhiều thời gian hơn cho các hoạt động ngoài trời. “Mình cố gắng giữ khoảng cách với mạng xã hội, chọn vận động và gần gũi với thiên nhiên để tinh thần thoải mái hơn”, cô nói.

Quan trọng hơn, Chi dần thay đổi cách nhìn nhận về bản thân, không còn đặt mình vào những so sánh vô hình hay ép buộc phải đạt thành công trong thời gian ngắn. Cô chủ động thiết lập ranh giới giữa học tập, làm việc và nghỉ ngơi, không còn ôm đồm hay đánh đổi sức khỏe để theo đuổi một hình ảnh hoàn hảo. 

“Mình hiểu rằng mỗi người có một nhịp riêng. Tất nhiên là mình vẫn có áp lực, nhưng mình không còn bị nó ‘nuốt chửng’ nữa. Khi đó, cuộc sống của mình dù chậm hơn nhưng ổn định và dễ thở hơn”, Chi chia sẻ.

Theo Cẩm Chi, để không quay lại trạng thái kiệt sức, điều quan trọng nhất là hiểu và tôn trọng giới hạn của bản thân, đồng thời duy trì những thói quen nhỏ như một “điểm neo” giúp giữ cân bằng lâu dài.

Dù chưa thể ngay lập tức thoát khỏi những áp lực và vòng xoáy quen thuộc, nhiều người trẻ đã bắt đầu học cách lắng nghe cơ thể và điều chỉnh lại nhịp sống của mình. Những thay đổi nhỏ, dù chậm, nhưng là bước khởi đầu để họ không tiếp tục “thả trôi” sức khỏe trong guồng quay hối hả.

Hành trình ấy có thể còn nhiều khó khăn, nhưng việc dừng lại đúng lúc, hiểu giới hạn của bản thân và lựa chọn sống cân bằng hơn đang dần trở thành một cách để người trẻ không đánh mất chính mình.