Khi laptop trở thành “văn phòng di động"

(Sóng trẻ) - Không cần văn phòng hay chỗ làm cố định, nhiều bạn trẻ Việt Nam đang chọn cách làm việc từ xa để vừa kiếm thu nhập, vừa tận hưởng cuộc sống tự do.

Không văn phòng, không ràng buộc

Sáng sớm ở một quán cà phê nhỏ ven đồi Đà Lạt, Phạm Ngọc Lan (25 tuổi, chuyên viên Marketing) mở laptop, bắt đầu một ngày làm việc. Lan kể, cô từng gắn bó với môi trường công sở 8 tiếng mỗi ngày, áp lực và gò bó. Khi chuyển sang làm việc trực tuyến (online) cho đối tác Singapore, cô nhận ra chỉ cần đường truyền mạng ổn định là có thể làm việc ở bất cứ đâu. 

“Gần một năm nay, mình vừa làm việc vừa di chuyển giữa Đà Nẵng, Đà Lạt, Lào Cai. Mỗi nơi mang lại năng lượng khác nhau, giúp mình sáng tạo hơn. Mình thấy công việc không còn là gánh nặng, mà là một phần trong hành trình trải nghiệm cuộc sống”, Lan chia sẻ.

Câu chuyện của Lan không phải cá biệt. Sau đại dịch, mô hình làm việc linh hoạt (remote, hybrid, freelance) phát triển mạnh, mở ra xu hướng “du mục kỹ thuật số” (digital nomad) - những người làm việc trực tuyến trong khi di chuyển khắp nơi.

Theo khảo sát DemandSage 2025, thế giới hiện vượt quá 40 triệu người chọn lối sống này. Đáng chú ý, trước đó đã có 52 quốc gia đã ban hành loại thị thực riêng cho “du mục kỹ thuật số”, cho phép họ vừa du lịch, vừa làm việc trực tuyến trong thời gian từ 6 tháng đến 10 năm. Ngoài ra, theo Nomad List, ở Việt Nam, các thành phố như Đà Nẵng, TP.HCM, Hội An nằm trong top 27 những địa điểm làm việc từ xa phát triển nhanh nhất trong năm 2025.

Nguyễn Minh Cường (27 tuổi, Hà Nội), lập trình viên cho một công ty Mỹ, cho biết anh vừa di chuyển đến Quảng Ninh để tìm sự cân bằng giữa làm việc và tận hưởng cuộc sống. “Hồi còn làm công ty ở Hà Nội, mình phải mất gần một tiếng mỗi ngày chỉ để di chuyển. Giờ làm việc từ xa, không giờ giấc cố định, mình có thể vừa ngồi cà phê ven biển, vừa xử lý công việc. Mọi thứ trở nên linh hoạt và thoải mái hơn rất nhiều”, Nam nói.

Tự do nhưng không dễ sống

Trên thực tế, không phải ai cũng có thể thích nghi với lối sống du mục kỹ thuật số. Theo nền tảng Nomad List, khoảng 70% du mục kỹ thuật số hoạt động trong lĩnh vực công nghệ, 25% thuộc nhóm sáng tạo nội dung. Họ có điểm chung là yêu thích sự tự do, ưa khám phá và có khả năng tự quản lý cao. Tuy nhiên, sự linh hoạt này cũng đặt ra nhiều thách thức về kỷ luật cá nhân, tài chính, và ranh giới giữa “làm việc” và “nghỉ ngơi”.

Hai năm qua, Nguyễn Đức Minh (28 tuổi), chuyên viên phát triển phần mềm, quen với nhịp sống làm việc từ xa ở Việt Nam. Sáng mở laptop ở quán cà phê gần nhà, chiều dạo phố, tối vẫn kịp họp với đồng nghiệp Singapore. Mọi thứ tưởng như đã là “tự do”.

Chỉ đến khi anh sang Hàn Quốc một tháng để thử sống như một “du mục kỹ thuật số”, Minh mới thấy sự tự do ấy không hề dễ dàng. “Ở Việt Nam, mình làm việc từ xa nhưng vẫn cố định ở một chỗ, giờ giấc khá ổn định. Còn khi ra nước ngoài, vừa di chuyển vừa làm việc, múi giờ lệch khiến mình phải họp nửa đêm, sáng lại tiếp tục hoàn thành dự án. Không ai nhắc nhở, không có giờ giấc cố định, chỉ cần lơ là một chút là tiến độ trễ ngay. Nhiều hôm thật sự kiệt sức, nhưng không ai làm thay được”, Minh kể.

Chi phí sinh hoạt tại Hàn Quốc cũng khiến anh “choáng”. Giá thuê phòng, ăn uống hay đi lại đều cao hơn nhiều so với ở Việt Nam. “Mình phải tự nấu ăn, chọn thuê phòng nhỏ, đi tàu điện thay vì taxi để tiết kiệm. Mọi khoản chi tiêu đều phải tính toán, nếu không chỉ vài ngày là cạn ví”, anh cười.

Lối sống “du mục kỹ thuật số” đang trở thành lựa chọn của nhiều người trẻ muốn vừa làm việc, vừa khám phá thế giới. Thế nhưng, sau vẻ hào nhoáng của hai chữ “tự do” là áp lực tự kỷ luật, chi phí và khả năng thích nghi. Không phải ai cũng đủ kiên trì để biến chiếc laptop thành “văn phòng di động” thật sự.