Chàng trai tiếp nối nghề làm quạt Chàng Sơn bằng hướng đi mới

(Sóng trẻ) - Sau khi tốt nghiệp đại học, Nguyễn Thành Long quay trở về chính làng nghề của mình cùng hướng phát triển mới. Hiện nay, anh được biết đến là cầu nối đưa nghề quạt Chàng Sơn đến gần hơn với giới trẻ. 

Lớn lên tại làng nghề quạt Chàng Sơn, Nguyễn Thành Long, 24 tuổi, con trai út của nghệ nhân làm quạt Nguyễn Hồng Quang, đã sớm nuôi dưỡng tình yêu đối với loại hình nghệ thuật này. Sau khi tốt nghiệp Đại học Kinh tế Quốc dân, anh lựa chọn trở về quê hương để tiếp nối nghề quạt bằng một hướng đi mới mẻ hơn.

Anh là người sáng lập xưởng Quạt Từ Tâm, nổi bật với các dòng quạt thủ công được sáng tạo từ hình in, màu sắc đến kiểu dáng nan tre. Những chiếc quạt độc đáo này đã xuất hiện tại nhiều buổi hòa nhạc trong và ngoài nước, góp phần đưa nghề quạt truyền thống đến gần hơn với giới trẻ.

PV: Khi tiếp nối nghề quạt truyền thống của gia đình, nghề đã để lại trong anh những cảm xúc gì?

Anh Nguyễn Thành Long: Trước đây, các sản phẩm quạt truyền thống có dần trở nên xuống cấp, các mẫu mã thiếu sự đổi mới. Vì vậy, sau khi tốt nghiệp đại học, tôi quyết định trở về gắn bó với nghề. Với tôi, đó là trách nhiệm và tình cảm của một người con sinh ra từ làng nghề quạt Chàng Sơn. Khi các sản phẩm ngày càng đa dạng mẫu mã, tiếp cận được nhiều khách hàng trẻ, tôi cảm thấy vô cùng tự hào.

PV: Trong hành trình sáng tạo những mẫu quạt hiện đại, con đường làm nghề và cảm xúc của anh như thế nào ?

Anh Nguyễn Thành Long: Trong một năm đầu tiên, khi xưởng quạt chưa được nhiều người biết đến, chúng tôi dành phần lớn thời gian để học hỏi kinh nghiệm từ thế hệ đi trước, tìm kiếm thị trường, phát triển sản phẩm, một dây chuyền sản xuất. Là những người trẻ mới bắt đầu với nghề, chúng tôi gặp không ít khó khăn. 

Sau một thời gian cố gắng, xưởng đã nhận được đơn hàng quạt đầu tiên xuất vào Phú Quốc, với số lượng 1000 chiếc quạt. Lúc đó, tôi khá e dè, vì khách hàng đều là những người làm lâu năm, trong khi tôi là một người sản xuất mới, chất lượng sản phẩm chưa có ai kiểm chứng. Vì vậy, tôi cảm thấy rất biết ơn những khách hàng đầu tiên đã tin tưởng để xưởng có cơ hội phát triển. 

PV: Từ những đơn hàng đầu tiên cho đến bây giờ, xưởng cũng đã phát triển và sản xuất hàng nghìn mẫu quạt đặc biệt cho các cộng đồng người hâm mộ. Khi các sản phẩm quạt xuất hiện tại nhiều buổi hòa nhạc trong và ngoài nước, điều đó gợi cho anh những suy nghĩ gì?

Anh Nguyễn Thành Long: Với những chiếc quạt dành cho cộng đồng người hâm mộ như chương trình "Anh trai vượt ngàn chông gai", tôi đóng vai trò như một cầu nối, đưa ý tưởng của người trẻ vào nghệ thuật quạt truyền thống. Các thiết kế như “Tinh Hoa”, “Văn Hóa”, “Giao Bội”, “Nghị Lực” đều được những người hâm mộ sáng tạo ý tưởng, còn chúng tôi là người hiện thực hóa chúng trên những chiếc quạt thủ công. 

May mắn, những chiếc quạt ấy đã được lan tỏa rộng rãi, tạo hiệu ứng rất tích cực. Chúng tôi đã có cơ hội được xuất hiện ở các chương trình như VTV24, Cafe Sáng với VTV3, các trang báo và nền tảng mạng xã hội. Điều đó khiến tôi vô cùng tự hào.

PV: Để có được thành công như ngày hôm nay, chắc hẳn anh đã gặp không ít khó khăn và thách thức. Có điều gì trong quá trình làm nghề khiến anh muốn dừng lại hay không?

Khi mới bắt đầu, chúng tôi phải tự mày mò học hỏi gần như tất cả. Tôi chưa thật sự hoàn toàn tiếp thu và lĩnh hội được hết kiến thức về nghề quạt mà đã bắt tay phát triển sản phẩm. Trong quá trình đó, tôi nhận được sự hỗ trợ lớn từ bố, từ việc tìm nguyên liệu cho đến máy móc. 

Không chỉ kế thừa các mẫu quạt truyền thống, chúng tôi còn sáng tạo thêm sản phẩm mới, đa dạng chất liệu như giấy, vải, lụa, đồng thời cải tiến nan tre và thiết kế theo nhu cầu khách hàng. 

Thời gian đầu, tôi cảm thấy mất phương hướng, giống như mở ra một con đường mới, chưa có ai đi trước để học hỏi kinh nghiệm. Cả quá trình chỉ xoay quanh “thử” và “sai”, xưởng không có doanh thu nên rất khó khăn. Thú thật, đã có lúc tôi khá tuyệt vọng.

PV: Với tư cách là một truyền nhân của nghề làm quạt truyền thống, điều quan trọng nhất anh muốn nhắn gửi tới những bạn trẻ cũng đang theo đuổi con đường này là gì? 

Thông điệp mà tôi muốn gửi gắm đó là, sản phẩm thủ công truyền thống của Việt Nam vốn đã đẹp và có tiềm năng phát triển để có thể đẹp hơn nữa. Là những người trẻ, chúng ta có kiến thức, kinh nghiệm cũng như những trải nghiệm khác lạ.

Vì vậy, chúng ta có thể học hỏi, kết hợp từ những tinh hoa của cha ông, để góp phần phát triển, giữ gìn và lan tỏa các sản phẩm thủ công truyền thống như quạt, sơn mài, tranh Đông Hồ, gốm, sứ. Theo tôi, những giá trị ấy không hề cũ. Nếu biết cách sáng tạo và đổi mới phù hợp, các sản phẩm thủ công ấy vẫn có thể chinh phục được nhiều khách hàng trong đời sống hiện đại. 

Xin cảm ơn anh đã dành thời gian cho cuộc trò chuyện!