Cảnh báo các 'bẫy' lừa đảo trực tuyến nhắm vào sinh viên

(Sóng trẻ) - Những tin bài tuyển dụng với mức lương hấp dẫn, những thông báo học bổng với số tiền lớn… khiến nhiều bạn trẻ vô tình rơi vào “chiêu trò” của đối tượng lừa đảo. 

Hiện nay, các hành vi lừa đảo đang được các đối tượng thực hiện ngày càng tinh vi. Ngoài những “chiêu trò” quen thuộc như gửi link lạ chứa mã độc, giả mạo làm cơ quan chức năng để thực hiện các cuộc gọi, chúng còn len lỏi vào cả những hội nhóm tìm việc - nơi thu hút nhiều sự quan tâm của các bạn sinh viên có nhu cầu gia nhập thị trường lao động. 

Chỉ cần gõ từ khóa “việc làm online tại nhà” hay “làm cộng tác viên từ xa”, người dùng Facebook có thể dễ dàng bắt gặp hàng trăm tin bài tuyển dụng từ các hội nhóm tìm việc làm. Đối với sinh viên, vì cần phải dành thời gian cho việc học tập, các bạn trẻ sẽ ngay lập tức bị thu hút bởi những tin bài tuyển dụng cùng các yêu cầu nhẹ nhàng như “Không yêu cầu kinh nghiệm”, “Làm online tại nhà” hay “Làm part-time từ xa, thời gian linh hoạt”. 

Theo tìm hiểu của phóng viên, ngay sau khi nhắn tin trực tiếp cho tài khoản đăng bài để hỏi thêm về công việc trên, người đăng tin tuyển dụng đã yêu cầu cung cấp email cá nhân để gửi mô tả công việc chi tiết. Thế nhưng, đó thực chất là file chứa mã độc khiến người dùng mất quyền truy cập vào tài khoản Facebook. Khi chiếm dụng được tài khoản, các đối tượng lừa đảo sẽ lập tức thay đổi số điện thoại và email để thực hiện hành vi tiếp theo. 

Bên cạnh các “bẫy” lừa đảo len lỏi trong các hội nhóm tìm việc, các đối tượng lừa đảo còn sử dụng nhiều chiêu thức khác như lan truyền các thông tin khuyến mãi hấp dẫn, lừa đảo qua mã QR chuyển khoản, đặc biệt là lừa đảo thông qua các thông tin học bổng hấp dẫn. Nhiều bạn trẻ vì bị thu hút bởi các thông tin ấy đã chuyển một số tiền rất lớn cho các đối tượng trên.

Chia sẻ về vấn đề này, anh Hoàng Long (chuyên gia an ninh mạng - tổ chức Chống lừa đảo) chỉ ra rằng, sinh viên thường xuyên hoạt động trên mạng xã hội, do đó họ luôn là nhóm bị các đối tượng lừa đảo hướng tới. “Sinh viên thường thiếu các kỹ năng nhận diện rủi ro trước các hành vi lừa đảo. Bên cạnh đó, các đối tượng thường lợi dụng tâm lý FOMO của người trẻ để thực hiện nhiều hành vi đánh vào tâm lý của họ”, anh Long cho biết. 

Với sự phát triển nhanh chóng của công nghệ, các chuyên gia dự báo thời gian tới là thời điểm tội phạm mạng bước vào giai đoạn gia tăng lợi dụng trí tuệ nhân tạo (AI). Những chiêu trò sử dụng công nghệ cao như deepfake, voice clone và nhân vật ảo mạo danh cán bộ hoặc người thân sẽ trở nên phổ biến, khiến tình trạng lừa đảo trực tuyến ngày càng khó lường. 

Để giúp sinh viên chủ động phòng tránh các hành vi lừa đảo, anh Hoàng Long gợi ý một số giải pháp thiết thực như trang bị kiến thức về an ninh mạng thông qua các buổi hội thảo, chuyên đề tại trường đại học, hạn chế chia sẻ thông tin cá nhân trên mạng xã hội, đồng thời cần thận trọng kiểm chứng, tra cứu kỹ lưỡng trước khi tiếp nhận thông tin. “Đây là những giải pháp cụ thể, có thể áp dụng trong thực tiễn để nâng cao nhận thức của sinh viên trong phòng chống lừa đảo”, anh Long chia sẻ. 

Trong bối cảnh không gian mạng tiềm ẩn nhiều rủi ro, việc chủ động trang bị kiến thức và kỹ năng chính là “lá chắn” quan trọng giúp sinh viên tự bảo vệ mình. Mỗi cá nhân nâng cao cảnh giác cũng chính là góp phần xây dựng một môi trường mạng an toàn, lành mạnh hơn.