Hà Nội: Khó giải bài toán lấn chiếm vỉa hè, lòng đường

(Sóng trẻ) - Các chiến dịch giải tỏa vỉa hè vẫn đang diễn ra quyết liệt, song tình trạng lấn chiếm lòng đường, vỉa hè để buôn bán, đỗ xe vẫn là vấn đề nhức nhối và chưa có dấu hiệu hạ nhiệt.

Vỉa hè là không gian dành riêng cho người đi bộ, đang dần bị chiếm dụng ngang nhiên của một bộ phận người dân và doanh nghiệp. Những hàng quán ăn, tiệm tạp hóa, quán cà phê chen chúc, bày biện lấn ra lề đường. Xe máy, ô tô đỗ la liệt, khiến người đi bộ buộc phải đi xuống lòng đường, gây mất an toàn giao thông nghiêm trọng.

Nhà nước đã ban hành các quy định về xử phạt việc, thậm chí đã có rất nhiều các văn bản chỉ đạo, nhưng trên thực tế tình trạng này vẫn xảy ra thường xuyên. Bên cạnh đó, các đợt ra quân xử lý hành vi lấn chiếm vỉa hè, lòng lề đường, hầu như đối tượng bị xử phạt chỉ là các hộ kinh doanh, người buôn bán lấn chiếm vỉa hè, lòng lề đường mà bỏ quên đối tượng là người mua hàng.

Anh Nguyễn Văn Hùng, một người dân sống tại quận Cầu Giấy (TP.HN) chia sẻ: “Cứ chiều đến là vỉa hè bị chiếm sạch, người đi bộ không còn lối đi. Trẻ em, người già rất nguy hiểm mỗi khi phải đi xuống lòng đường.”

Không chỉ gây cản trở giao thông, lấn chiếm vỉa hè còn tác động tiêu cực đến mỹ quan đô thị, làm suy giảm chất lượng cuộc sống của người dân và gây khó khăn trong công tác quản lý trật tự đô thị. Các quy định, chế tài xử phạt hiện hành đôi khi vẫn chưa đủ sức răn đe hoặc thiếu sự giám sát thường xuyên.

Nhiều địa phương đã triển khai các đợt ra quân quyết liệt, thậm chí có những chiến dịch rầm rộ như “giành lại vỉa hè cho người đi bộ”. Tuy nhiên, hiệu quả thực tế vẫn chưa cao, bởi thiếu sự phối hợp đồng bộ giữa chính quyền, lực lượng chức năng và ý thức tự giác của người dân.

Theo nghị định 168/2024, cá nhân bán hàng rong hoặc bán hàng hóa nhỏ lẻ khác trên lòng đường, trên vỉa hè các tuyến phố có quy định cấm bán hàng có thể bị phạt từ 200.000 - 250.000 đồng (mức phạt theo quy định trước đây từ 100.000 - 200.000 đồng).

Người sử dụng trái phép lòng đường, vỉa hè để họp chợ; kinh doanh dịch vụ ăn uống; bày bán hàng hóa; sửa chữa phương tiện, máy móc, thiết bị; rửa xe; đặt, treo biển hiệu, biển quảng cáo có thể bị phạt từ 2-3 triệu đồng (bằng mức phạt cũ). Người bày, bán máy móc, thiết bị, vật tư hoặc sản xuất, gia công hàng hóa trên lòng đường, vỉa hè có thể bị phạt tiền từ 3-5 triệu đồng (mức cũ từ 4-6 triệu đồng).

Lấn chiếm vỉa hè là một trong những thách thức lớn đối với quản lý đô thị ở Thành Phố Hà Nội. Để trả lại vỉa hè đúng chức năng của nó – là không gian công cộng an toàn và văn minh – cần sự quyết tâm lâu dài, không chỉ từ phía chính quyền mà còn từ chính mỗi người dân.