Lưu truyền nét xưa Hà Nội tại phiên chợ nón làng Chuông

(Sóng trẻ) - Tờ mờ sáng, khi nhiều nơi còn đang chìm trong giấc ngủ, người dân làng Chuông (xã Thanh Oai, Hà Nội) đã mang theo những chồng nón trắng muốt vừa mới hoàn thiện từ đêm qua đến phiên chợ nón - một phiên chợ đặc biệt chỉ họp 6 ngày mỗi tháng.

Phiên chợ diễn ra trong không gian sân đình rộng hơn 400m², quy tụ hàng trăm người bán cùng đông đảo người mua. Khác với chợ truyền thống - nơi người mua chủ động tìm đến quầy hàng, tại chợ nón làng Chuông, người mua ngồi cố định tại chỗ, chờ kiểm tra sản phẩm và thương lượng giá. Trong khi đó, người bán sẽ đi dọc các lối vào chợ để tìm và tiếp cận khách.

Bà Tạ Thị Hương - một người làm nón dày dạn kinh nghiệm  tại làng Chuông, vừa xếp lại những chiếc nón trên tay vừa chia sẻ: “Tầm 4 giờ  tôi đã thức dậy rồi, chuẩn bị xong là mang nón ra đình làng ngay. Đi sớm thì việc buôn bán thuận lợi hơn, bởi lúc ấy người mua chưa gom đủ hàng nên còn dễ thương lượng giá. Còn đi muộn, khi họ đã chọn được nhiều rồi, việc bán nón sẽ khó hơn”. 

Chọn nón cần chủ yếu nhìn mũi khâu, nón phải khâu đều tay, không lệch, không hở thì mới đẹp. Giá nón thường dao động từ 30.000 - 40.000 đồng một chiếc cho loại bình dân, còn loại kỹ, làm đẹp có khi lên tới cả trăm nghìn đồng mỗi chiếc.

Bà Lê Bích Ngọc, một tiểu thương thường xuyên đến chợ để chọn hàng, chia sẻ: “Tôi thường đi một vòng, xem kỹ từng sạp rồi mới quyết định lấy những chiếc nón đạt yêu cầu. Việc nhập hàng theo lô sẽ dựa vào nhu cầu của khách. Có người chuộng nón giá rẻ để bán số lượng lớn, nhưng cũng có khách chỉ chọn nón đẹp, khâu dày, giá cao. Vì vậy, tôi phải kiểm tra rất kỹ từng mũi khâu, cầm chắc tay thì mới yên tâm lấy hàng”. 

Để có được một chiếc nón lá trắng trẻo, thanh thoát, người thợ phải trải qua nhiều công đoạn kỳ công: từ chọn lá, phơi lá, rẽ lá đến là lá, quây khuôn và chằm nón. Trong đó, chằm nón (khâu nón) được coi là công đoạn đòi hỏi sự kiên nhẫn nhất.

Dù thu nhập từ mỗi chiếc nón chỉ vài chục nghìn đồng, trừ chi phí nguyên liệu chẳng còn là bao, nhưng với những người dân làng Chuông, đây là công việc tạo “đồng ra đồng vào” để đỡ đần con cháu và cũng là cách để giữ lấy cái nghề của cha ông.

Dẫu cho nhịp sống hiện đại không còn nhiều người mặn mà với nghề thủ công truyền thống như làm nón lá, phiên chợ làng Chuông vẫn duy trì được sức hút riêng. Không chỉ là nơi mua bán, đây còn là điểm đến yêu thích của khách du lịch và những người yêu văn hóa truyền thống.