Ký ức hào hùng của những ''bông hồng thép" trên tuyến đường Trường Sơn huyền thoại

(Sóng trẻ) - Chiến tranh đã lùi xa, nhưng hồi ức về cuộc chiến tranh giải phóng dân tộc vẫn còn vẹn nguyên trong tâm trí của những Bộ đội nữ Trường Sơn năm xưa. Họ là hiện thân của những người viết nên trang sử hào hùng, tạo nên bản hùng ca thống nhất đất nước

Thanh xuân là khoác lên mình màu áo lính

Năm 1973, theo tiếng gọi thiêng liêng của Tổ Quốc, với khẩu hiệu “Đâu cần thanh niên có, đâu khó có thanh niên”, bà Trần Thị Bình (Ninh Bình) khi ấy mới 17 tuổi đã không ngần ngại viết đơn tình nguyện ra chiến trường, xung phong cống hiến tuổi xuân của mình trên tuyến đường Trường Sơn huyền thoại.

Trước đó, bà đã có 2 người anh hy sinh trên chiến trường và một anh vẫn còn trực tiếp làm nhiệm vụ ở biên giới phía Bắc. Bà Bình bồi hồi nhớ lại: “Sau khi nhập ngũ và được bổ sung vào Đoàn 559, tôi được đơn vị cử đi học lớp y tá ở bên nước bạn Lào. Những ngày đầu đặt chân đến đất nước bạn, tôi nhìn thấy người làng ở đây mặc khố, đeo gùi trên vai, cảm thấy hoang mang và lo sợ. Sau khi tìm hiểu và được biết đồng bào nơi đây rất khổ, tôi cũng như mọi người cảm thấy thương và gần gũi với đồng bào hơn”.

Sau khi học xong, bà về nước và trực tiếp tham gia chiến đấu. Ký ức của người con gái ấy vẫn hằn sâu những năm tháng miệt mài lấp núi, tìm bom, đưa thương binh dưới làn mưa bom bão đạn về căn cứ an toàn để chữa trị. Bà kể rằng, lúc đó, ranh giới sinh tử mong manh, có khi còn không biết giây phút nào mình còn có thể được sống trên cõi đời này.

Bà kể lại: "Đường 20 ngày đó có những vị trí có mật độ bom đạn thuộc loại ác liệt nhất Trường Sơn. Trọng điểm ATP, nơi có cua chữ A, ngầm Ta Lê, đèo Phu La Nhích trở thành khu vực “tử thần chờ đón” khi địch dùng B-52 và máy bay điên cuồng cày quét ngày đêm. Nhưng mỗi khi không còn nghe thấy tiếng bom, chúng tôi lại tay cuốc, tay xẻng ra thông đường để những chuyến xe ta băng băng qua".

Trường Sơn trong ký ức của bà Bình đó là những khoảnh khắc với con suối lũ dâng cao, chiếc xe bên hố bom, trong những đêm mùa khô thiếu nước hanh hao hay những ngày ngụp lặn trong mùa mưa cả tháng không khô quần áo. Tất cả đều được hiện lên một cách đầy đủ, rõ nét trong tâm trí bà Bình mỗi khi nhớ lại.

Tiểu đoàn của bà Trần Thị Bình có 4 đại đội và 500 cô gái, tuổi đời của những người con gái đó còn rất trẻ. Những ngày tháng sống trong rừng, cuộc sống vô cùng gian khó: “Chiến tranh ác liệt, cái khó khăn nhất đối với chị em phụ nữ ở trên chiến trường trong rừng sâu, núi thẳm là những ngày tháng ‘đèn đỏ’, nguồn nước, khe suối rất hiếm, vải màn thiếu thốn nên nhiều người bị bệnh. Nhiều lúc phải vạch từng lá rừng để lấy nước rồi pha với dung dịch clo để khử khuẩn. Bệnh tật đe dọa nhất là sốt rét và muỗi rừng hầu như ai cũng bị”, bà Bình kể.

Chiến dịch Hồ Chí Minh mở màn đã để lại trong lòng bà Nguyễn Thị Tơ (thành viên Đoàn 559) những nỗi ám ảnh cho đến tận bây giờ: “Chiến tranh ác liệt, bộ đội bị thương nhiều, rất đau đớn, các chú thường bảo với chúng tôi ‘Chị ơi, đừng về, ở lại với chúng em’. Lúc đó vô cùng khó khăn, thiếu thốn thuốc men, phải tận dụng mọi thứ có sẵn để sơ cứu”.

Trong ký ức bà Tơ, có nhiều đêm bà và đồng đội thức trắng để chăm sóc cho người bệnh nặng. Có người vết thương bị hoại tử sinh giòi, ruồi nhặng bâu, bông băng không có, thuốc khử trùng hiếm. “Nhìn thấy bệnh nhân như vậy, tôi không sợ mà chỉ có tình thương là nhiều, xót xa lắm”, bà Tơ bồi hồi.

Trong những kỷ niệm vui buồn nơi chiến trường khốc liệt, ký ức về những đồng đội đã hy sinh ở tuổi thanh xuân giữa Trường Sơn vẫn khiến bà Phạm Thị Tin, cũng là thành viên Đoàn 559 ám ảnh đến tận hôm nay. “Sau những làn bom rơi đạn réo là những đống tro tàn, vùi lấp nhiều đồng đội. Chị em chúng tôi nén đau thương đào bới đưa họ ra khỏi đó để mọi người được an nghỉ một cách chu toàn nhất. Có những đồng đội bị đá tảng đá to đè mà chúng tôi không cách nào kéo ra được nên họ mãi nằm lại ở đó”, bà Tin nghẹn ngào nhớ lại.

Nỗi đau giữa hòa bình

Chiến tranh đã qua đi nhưng những tàn tích do chiến tranh để lại vẫn là một nỗi đau lớn đối với những người lính Trường Sơn năm nào. Với bà Bình, đó là những cơn đau buốt ở tay chân khi trời trở gió do hít phải chất độc da cam/dioxin.

“Tay chân không thể cử động được, tôi cảm giác như có hàng ngàn con kiến cắn chân nhưng không biết làm sao để hết, chỉ đành chờ tới khi nó hết cơn đau. Dioxin là một chất cực độc, nó còn khiến tóc tôi rụng nhiều, tại vùng đỉnh đầu còn bị hói một mảng lớn”, bà Bình chia sẻ thêm.

Đối với bà Tin, chiến tranh kết thúc, nhưng bà lại phải gánh chịu hậu quả của chất độc da cam/dioxin do Mỹ rải xuống. Hậu quả là hai cháu ngoại của bà Tin đều bị ảnh hưởng, một bé bị bệnh đao, một bé bị khiếm khuyết ở chân. 

Bà xót xa nói: “Nhìn các cháu luôn phải đi điều trị, tôi thương các cháu lắm nhưng không biết làm sao được. Tôi chỉ mong sao các cháu luôn giữ nụ cười tươi, sống hạnh phúc và vượt qua được cơn đau bệnh tật”.

Là một cựu chiến binh tham gia chiến đấu trên đường mòn Hồ Chí Minh lịch sử, nay đã bước sang tuổi 76, bà Nguyễn Thị Xoa hiện đang là thương binh với tỷ lệ thương tật 25% và bị nhiễm chất độc da cam loại 4. Dẫu nghỉ hưu rồi nhưng bà vẫn đảm nhiệm làm cán bộ phụ nữ của xã, làm Phó Chủ tịch Hội cựu chiến binh của tỉnh Ninh Bình.

Trên tuyến đường Trường Sơn đó, có những bông hồng thép kiên cường, dũng cảm mang trên mình khí phách của Bà Trưng, Bà Triệu. Họ là “huyền thoại của huyền thoại” viết lên bài ca bất tử về đất nước tới mãi muôn đời.