Báo chí - Truyền thông chủ động bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng trước thách thức từ AI tạo sinh

(Sóng trẻ) - Chiều 24/9, Viện Báo chí - Truyền thông tổ chức Hội thảo khoa học: “Báo chí - Truyền thông bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng, đấu tranh phản bác quan điểm sai trái, thù địch trong bối cảnh thuật toán AI tạo sinh trên không gian số”. Hội thảo ghi nhận nhiều ý kiến từ chuyên gia, nhà báo, giảng viên và sinh viên.

Hội thảo khoa học tổ chức với mục đích nâng cao nhận thức, trang bị kỹ năng và phát huy vai trò của sinh viên, đặc biệt là sinh viên ngành báo chí - truyền thông trong việc hình thành và phát triển văn hóa sử dụng mạng xã hội hiện nay.

Tham dự hội thảo có PGS,TS. Đinh Thị Thu Hằng, Viện trưởng Viện Báo chí - Truyền thông; TS. Lê Thu Hà, Phó Viện trưởng Viện Báo chí - Truyền thông; Nhà báo Nguyễn Hoài Đảm, Bí thư Đoàn Thanh niên Đài Truyền hình Việt Nam; Nhà báo Lê Gia Hoàng, Bí thư Đoàn Thanh niên Ban Thời sự, Đài Truyền hình Việt Nam cùng các cán bộ, giảng viên và sinh viên.

Phát biểu khai mạc, PGS,TS. Đinh Thị Thu Hằng, Viện trưởng Viện Báo chí - Truyền thông nhận định: “Trong bối cảnh AI tạo sinh ngày càng tác động sâu rộng đến môi trường truyền thông số, bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng đòi hỏi không chỉ phản ứng khi xuất hiện thông tin sai trái mà còn phải chủ động cung cấp thông tin đúng kịp thời, có chứng cứ, đối thoại và đủ sức cạnh tranh trong hệ sinh thái truyền thông do thuật toán chi phối”. 

PGS,TS. Đinh Thị Thu Hằng nhấn mạnh công nghệ không thể thay thế trách nhiệm xã hội, đồng thời chỉ ra những rủi ro khi AI tạo ra thông tin sai lệch, phản ánh thiên lệch từ dữ liệu huấn luyện và khiến người dùng phụ thuộc vào nội dung do máy tạo ra.

Phân tích sâu hơn về mặt kỹ thuật, TS. Lương Đông Sơn, giảng viên Viện Báo chí - Truyền thông trình bày tham luận về nguy cơ AI tiếp nhận và tái tạo dữ liệu độc hại. Thông qua nhiều trường hợp thực tế, TS. Lương Đông Sơn cảnh báo về các nội dung xuyên tạc liên quan đến chủ quyền bản đồ, văn hóa, và lịch sử dân tộc. “Bản chất của AI là học từ kho dữ liệu khổng lồ có sẵn trên Internet... Hệ quả là, AI tiếp tục học vẹt những dữ liệu sai lệch đó”, TS. Lương Đông Sơn cho biết. 

Đồng quan điểm về những rủi ro của AI, Nhà báo Lê Gia Hoàng và nghiên cứu sinh Vũ Thế Cường, giảng viên Khoa Quan hệ công chúng và quảng cáo, tập trung mổ xẻ thực trạng sản xuất thông tin giả mạo bằng công nghệ Deepfake.

Các thuật toán hiện nay có thể tạo ra hình ảnh, giọng nói, video giả mạo các đồng chí lãnh đạo Đảng, Nhà nước với độ chân thực rất cao. Điều này khiến ranh giới giữa tin thật và tin giả trở nên mong manh, đặt ra thách thức khổng lồ cho công tác kiểm chứng của các tòa soạn.

Một góc nhìn đáng chú ý khác tại hội thảo là sự thay đổi trong cấu trúc phân phối thông tin. Trình bày tham luận với chủ đề "Khi mỗi sinh viên đều là một tòa soạn mini: Trách nhiệm của người trẻ trên không gian số trong thời đại AI tạo sinh", Nhà báo Nguyễn Hoài Đảm đề cập đến xu hướng phi tập trung hóa của truyền thông. Ngày nay, mỗi cá nhân với một chiếc điện thoại thông minh và các công cụ AI đều có thể tự tạo lập, sản xuất và phát hành nội dung.

Hội thảo khoa học của Viện Báo chí - Truyền thông khép lại với nhiều giá trị gợi mở. Những ý kiến đóng góp đã làm rõ bản chất tác động của AI tạo sinh. Dù công nghệ có phát triển đến đâu, bản lĩnh chính trị, đạo đức nghề nghiệp và năng lực của con người vẫn là yếu tố quyết định để báo chí - truyền thông Việt Nam bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng, đấu tranh phản bác quan điểm sai trái, thù địch.