Tọa đàm khoa học bàn về AI và nâng cao năng lực công bố quốc tế trong nghiên cứu báo chí - truyền thông

(Sóng trẻ) - Sáng 5/8, Học viện Báo chí và Tuyên truyền tổ chức tọa đàm khoa học, thảo luận về tác động của trí tuệ nhân tạo đến truyền thông, an ninh quốc gia và các giải pháp nâng cao năng lực công bố quốc tế trong nghiên cứu báo chí - truyền thông. 

Tọa đàm diễn ra dưới sự chủ trì của PGS, TS. Nguyễn Thị Trường Giang và PGS, TS. Lưu Văn Quảng - Phó Giám đốc Học viện Báo chí và Tuyên truyền. Đoàn thư ký của buổi lễ do TS. Đỗ Thị Thanh Hà - giảng viên Khoa Quan hệ Quốc tế và TS. Nguyễn Thị Tuyết Minh - giảng viên Viện Báo chí - Truyền thông đảm nhiệm.

Tọa đàm có sự tham dự của các nhà khoa học, giảng viên Học viện Báo chí và Tuyên truyền cùng khách mời đến từ các đơn vị trong Viện Chính trị và Quan hệ quốc tế, Trung tâm Nghiên cứu Ấn Độ - Học viện Chính trị quốc gia Hồ Chí Minh; Ban Chuyên đề thuộc Khoa giáo - Đài Truyền hình Việt Nam; Khoa Chính trị và Quốc tế học - Trường Đại học Khoa học Xã hội và Nhân văn, Đại học Quốc gia Hà Nội; Khoa Truyền thông và Văn hóa đối ngoại - Học viện Ngoại giao; Tạp chí Khoa học - Đại học Quốc gia Hà Nội và sinh viên của Học viện Báo chí và Tuyên truyền.  

Phát biểu khai mạc hội thảo, PGS.,TS. Lưu Văn Quảng nhấn mạnh AI đang trở thành động lực quan trọng thúc đẩy quá trình chuyển đổi số trên phạm vi toàn cầu, đồng thời tạo ra những thay đổi sâu sắc đối với hoạt động báo chí - truyền thông và công tác bảo đảm an ninh quốc gia. Ông khẳng định: “Trong bối cảnh trí tuệ nhân tạo phát triển toàn cầu, đối với Việt Nam, vấn đề không phải lựa chọn ứng dụng hay không ứng dụng chúng, mà là làm thế nào để khai thác hiệu quả những giá trị mà trí tuệ nhân tạo mang lại, đồng thời kiểm soát các rủi ro, bảo đảm AI phục vụ sự phát triển bền vững của đất nước, quốc gia và dân tộc”.

Tọa đàm thứ nhất với chủ đề: “Tác động của trí tuệ nhân tạo đến truyền thông và an ninh quốc gia Việt Nam: Cơ hội và thách thức” ghi nhận 5 tham luận cùng nhiều ý kiến trao đổi của các nhà khoa học, giảng viên và khách mời. Các tham luận tập trung phân tích những tác động của AI đối với hoạt động báo chí trong môi trường truyền thông số, đồng thời chỉ ra những thách thức về an ninh dữ liệu, tin giả, tin sai lệch và sự phụ thuộc vào các nền tảng truyền thông xuyên biên giới.

Nhấn mạnh vai trò của văn hóa, xã hội trong ứng phó với thách thức của truyền thông số, TS. Nguyễn Đồng Anh - Quyền Trưởng Khoa Truyền thông và Văn hóa đối ngoại, Học viện Ngoại giao cho rằng: "Trong kỷ nguyên AI và nền tảng số, bảo vệ lợi ích quốc gia không chỉ là bảo vệ hạ tầng thông tin mà còn là bảo vệ không gian nhận thức và niềm tin xã hội. Muốn vậy, cần hiểu sâu bối cảnh văn hóa, xã hội và con người". 

Trên cơ sở các tham luận và trao đổi tại tọa đàm, các nhà khoa học đề xuất nhiều giải pháp nhằm hoàn thiện cơ chế, chính sách quản lý và ứng dụng AI trong lĩnh vực truyền thông, góp phần tăng cường bảo đảm an ninh dữ liệu và chủ quyền thông tin. Đồng thời, các ý kiến cũng nhấn mạnh yêu cầu nâng cao năng lực số, đạo đức nghề nghiệp của đội ngũ người làm báo nhằm phát huy hiệu quả của AI trong hoạt động báo chí gắn với yêu cầu bảo vệ lợi ích quốc gia, dân tộc.

Phiên tọa đàm thứ hai tiếp tục diễn ra với chủ đề: “Nâng cao năng lực công bố quốc tế trong nghiên cứu báo chí - truyền thông: Từ tư duy đến chiến lược hành động khoa học”, nhằm trao đổi những định hướng và giải pháp nâng cao chất lượng nghiên cứu. Tại đây, 5 nhà khoa học đã trình bày các tham luận, tập trung vào tư duy chiến lược phát triển tạp chí khoa học, phương pháp xây dựng bài báo quốc tế và yêu cầu nâng cao năng lực công bố trong bối cảnh hội nhập học thuật toàn cầu.

Trong tham luận gửi đến tọa đàm, TS. Mạch Lê Thu - Trung tâm Nghiên cứu Ấn Độ, Viện Chính trị và Quan hệ quốc tế thuộc Học viện Chính trị quốc gia Hồ Chí Minh nhấn mạnh: “Trong hoạt động nghiên cứu báo chí - truyền thông hướng tới công bố quốc tế, vẫn cần giữ vững bản lĩnh chính trị, không áp dụng máy móc các khung lý thuyết phương Tây vào báo chí Việt Nam, đồng thời lan tỏa những giá trị và tính ưu việt của nền báo chí cách mạng Việt Nam đến quốc tế”.

Bên cạnh việc chia sẻ kinh nghiệm thực tiễn trong quá trình thực hiện và công bố các nghiên cứu quốc tế, các diễn giả cũng đề xuất nhiều giải pháp nhằm nâng cao chất lượng nghiên cứu thông qua xây dựng chiến lược công bố dài hạn, quản trị hiệu quả câu hỏi nghiên cứu, dữ liệu và giá trị đóng góp của công trình. Các giải pháp được đề xuất góp phần nâng cao năng lực nghiên cứu, thúc đẩy hội nhập học thuật quốc tế của đội ngũ giảng viên và nhà nghiên cứu trong lĩnh vực báo chí - truyền thông.

Khép lại buổi tọa đàm, các ý kiến trao đổi và tham luận đã góp phần gợi mở nhiều định hướng nghiên cứu, ứng dụng AI và nâng cao năng lực công bố quốc tế trong lĩnh vực báo chí - truyền thông. Đây cũng là cơ sở tham khảo quan trọng nhằm đáp ứng yêu cầu chuyển đổi số và hội nhập học thuật trong giai đoạn hiện nay.