Người trẻ chủ động tìm về nghệ thuật truyền thống qua các dự án truyền thông

(Sóng trẻ) - Ngày nay, nhiều sinh viên đang chủ động tìm hiểu và lan tỏa các giá trị văn hóa truyền thống thông qua những dự án do chính mình khởi xướng. Bằng góc nhìn sáng tạo và cách tiếp cận gần gũi, người trẻ góp phần đưa nghệ thuật dân tộc đến gần hơn với công chúng cùng thế hệ. 

Người trẻ chủ động tìm hiểu nghệ thuật truyền thống 

Trải qua nhiều thế hệ, văn hóa Việt Nam được bồi đắp bởi hệ thống di sản phong phú, trong đó nghệ thuật truyền thống giữ vai trò quan trọng trong việc phản ánh đời sống, phong tục và bản sắc dân tộc. Từ các loại hình sân khấu như Chèo, Tuồng, Cải lương đến âm nhạc dân gian, mỗi loại hình đều mang những đặc trưng riêng, gắn với lịch sử và đời sống tinh thần của cộng đồng. 

Trong dòng chảy công nghệ số đang phát triển mạnh mẽ, cách thức tiếp nhận và lan tỏa các giá trị văn hóa cũng có nhiều thay đổi. Một số sinh viên lựa chọn nghệ thuật truyền thống làm chất liệu cho các dự án sáng tạo, qua đó tìm kiếm phương thức giới thiệu những loại hình nghệ thuật dân tộc tới công chúng trẻ. 

Lấy cảm hứng từ những làn điệu Chèo đã tồn tại qua nhiều thế hệ, dự án “Ngân Điệu Chèo” là cách nhóm sinh viên đưa nghệ thuật sân khấu dân gian đến gần hơn với khán giả trong bối cảnh hiện đại. Dưới sự bảo trợ chuyên môn của Nhà hát Chèo Hà Nội, nhóm đã đưa vào những hoạt động gần gũi giúp người trẻ có cơ hội tiếp cận với những bài hát chèo quen thuộc. 

Chia sẻ về quá trình thực hiện dự án, ban Vũ Huyền Chi - đại diện dự án “Ngân Điệu Chèo” cho biết, khi bắt đầu, các thành viên chủ yếu tập trung vào những giá trị muốn truyền tải và tâm huyết dành cho sản phẩm. “Chúng mình kỳ vọng những giá trị của nghệ thuật truyền thống như Chèo có thể được truyền tải theo cách gần gũi hơn với đời sống đương đại, thay vì chỉ dừng lại ở những kiến thức mang tính giới thiệu”, Huyền Chi bày tỏ.

Cùng khai thác chất liệu nghệ thuật truyền thống, dự án về cải lương mang tên “Vọng Cổ Tân Thời” của nhóm sinh viên Học viện Báo chí và Tuyên truyền cũng cách tiếp cận riêng với hình thức thể hiện sáng tạo. Thay vì chỉ tập trung giới thiệu các làn điệu hay trích đoạn sân khấu, nhóm hướng đến việc khai thác những câu chuyện về tình yêu, gia đình và số phận con người được gửi gắm trong từng vở diễn.

Lý giải lựa chọn cải lương làm đề tài, bạn Chu Vũ Khánh Linh, đại diện nhóm cho biết, ban đầu các thành viên nhận thấy cải lương đang gặp nhiều khó khăn trong việc tiếp cận khán giả trẻ. Tuy nhiên, quá trình tìm hiểu giúp nhóm nhận ra sức sống của loại hình nghệ thuật này nằm ở những câu chuyện mang giá trị nhân văn, có khả năng tạo sự đồng cảm qua nhiều thế hệ.

Trong quá trình thực hiện dự án, những buổi giao lưu và lắng nghe chia sẻ từ các nghệ sĩ tại rạp Chuông Vàng để lại nhiều ấn tượng với các thành viên. “Những tâm sự của các nghệ sĩ khiến nhóm nhận thức rõ hơn ý nghĩa và trách nhiệm của dự án. Từ sự trăn trở về tương lai của cải lương, chúng mình càng có thêm động lực để tiếp tục thực hiện các hoạt động truyền thông, góp phần đưa loại hình nghệ thuật này đến gần hơn với người trẻ”, Khánh Linh bộc bạch.  

Khi người trẻ trở thành cầu nối với di sản

Việc sinh viên chủ động tìm hiểu nghệ thuật truyền thống mở ra cơ hội để những giá trị văn hóa được nhìn nhận qua góc độ mới. Thông qua quá trình gặp gỡ nghệ sĩ, tìm hiểu lịch sử và trải nghiệm hoạt động biểu diễn, các bạn có điều kiện tiếp cận sâu hơn với đời sống của từng loại hình nghệ thuật. 

Mang theo nỗi lo về lực lượng kế cận, Nghệ sĩ Ưu tú Lê Thị Hồng Nhung, Phó Giám đốc Nhà hát Cải lương Hà Nội, cho biết sau 21 năm hoạt động trong nghề, bà nhận thấy việc thu hút khán giả trẻ vẫn là một thách thức đối với sân khấu cải lương. Theo bà, các nền tảng số và hoạt động truyền thông có vai trò quan trọng trong việc mở rộng khả năng tiếp cận của nghệ thuật truyền thống. Nghệ sĩ Hồng Nhung kỳ vọng những nội dung được lan tỏa trên nền tảng số sẽ khơi gợi sự tò mò và khuyến khích người trẻ đến sân khấu để thưởng thức các vở diễn. 

“Truyền thông là một kênh không thể thiếu đối với văn hóa nghệ thuật. Nếu không có truyền thông thì tất cả những thông điệp mà chúng tôi muốn gửi đến sẽ không thể nào đến được với tất cả quý vị khán giả”, NSƯT Hồng Nhung chia sẻ. 

Ở một không gian khác, nghệ sĩ Nguyễn Văn Đôi, Chủ nhiệm CLB Tuồng cổ Cổ Loa (Xã Đông Anh, TP Hà Nội) đã có hơn 45 năm gắn bó với nghệ thuật tuồng. Hiện nay, ông vẫn duy trì việc tập luyện và truyền dạy cho các thành viên. Tuy nhiên, hoạt động của câu lạc bộ còn gặp nhiều khó khăn do thiếu kinh phí và lực lượng kế cận. 

Trăn trở về tương lai của tuồng cổ, nghệ sĩ Nguyễn Văn Đôi cho biết nhiều thành viên câu lạc bộ đã lớn tuổi, trong khi số người trẻ theo học còn ít. Ông chia sẻ: “Các lớp trẻ hiện nay có nhiều loại hình văn hóa khác nên ít tìm hiểu về tuồng. Tôi mong có thêm các cháu đến học và hy vọng nghệ thuật này được lan tỏa rộng rãi hơn qua các hoạt động truyền thông, quảng bá”. 

Từ những chia sẻ của người làm nghề, có thể thấy các dự án sinh viên đang góp phần tạo thêm một kênh kết nối giữa nghệ sĩ và thế hệ khán giả trẻ. Khi trực tiếp tìm hiểu những khó khăn trong quá trình duy trì, truyền dạy nghệ thuật truyền thống, sinh viên có thêm chất liệu thực tế để xây dựng sản phẩm truyền thông. Những câu chuyện về người giữ nghề và nỗ lực tìm kiếm lớp kế cận nhờ đó được tiếp tục kể lại bằng góc nhìn của thế hệ hôm nay.