Hà Nội nâng cấp trải nghiệm tại các di tích lịch sử

(Sóng trẻ) - Tại nhiều di tích, bảo tàng ở Hà Nội, hình ảnh du khách quốc tế chăm chú tìm hiểu lịch sử, văn hóa đã trở nên quen thuộc, trong khi sự xuất hiện của người trẻ Việt lại thưa thớt hơn. Trước thực tế đó, các di tích văn hóa cũng đang nỗ lực đổi mới để thu hút trở lại sự quan tâm của giới trẻ cả trong và ngoài nước. 

Khi các di tích đa phần đón những bước chân ngoại quốc

Tại nhiều di tích văn hóa, bảo tàng ở Hà Nội, không khó để bắt gặp hình ảnh các nhóm du khách quốc tế chăm chú lắng nghe thuyết minh, đọc từng bảng thông tin hay ghi lại những khoảnh khắc mang dấu ấn lịch sử. Với họ, việc tìm hiểu văn hóa, lịch sử địa phương là một phần quan trọng trong hành trình khám phá một đất nước ngoại quốc.

Ông Mark Quarles, du khách người Hoa Kỳ tại Bảo tàng phụ nữ Việt Nam chia sẻ: “Tôi đến đây theo đoàn tour du lịch. Ban đầu, tôi tìm trong sách hướng dẫn và hỏi ý kiến mọi người tại khách sạn ở Hà Nội, sau đó những khu tham quan di tích được đưa vào lịch trình trong tour”. Từ xu hướng đó, có thể thấy thực tế lượng du khách quốc tế tại các di tích, bảo tàng ở Hà Nội ngày càng trở nên đông đảo.

Trong khi đó, lượng khách nội địa, đặc biệt là người trẻ, lại xuất hiện với tần suất ít hơn. Tại điểm tham quan Nhà tù Hỏa Lò, chị Phạm Thị Hải Yến, công tác tại Viện Báo chí Truyền thông và Khoa học liên ngành, Đại học Khoa học Thái Nguyên thổ lộ: “Mặc dù 32 tuổi rồi, cũng biết và cũng thường xuyên ở Hà Nội, nhưng đây cũng là lần đầu tiên mình đến đây. Nhóm nghiên cứu sinh của mình rủ nhau đi, nên chúng mình tới khu di tích”. 

Theo khảo sát và quan sát thực địa, phần lớn các chuyến tham quan di tích văn hóa thường gắn với hoạt động tập thể như đi theo trường học, chương trình ngoại khóa hoặc trong các dịp lễ đặc biệt. Sự khác biệt này tạo nên một bức tranh đối lập: cùng một không gian di sản, nhưng lại thu hút hai cách tiếp cận rất khác nhau từ hai nhóm đối tượng. 

Mở ra không gian trải nghiệm mới 

Tuy nhiên, việc người trẻ Việt ít lui tới di tích không có nghĩa là họ thờ ơ đối với văn hóa, lịch sử. Các di tích dường như trở nên quá đỗi “quen thuộc” trong tiềm thức của người Việt, bởi các địa điểm này thường gắn với việc học tập trong nhà trường, khiến họ muốn tìm đến những điều mới, những thú vui mới như trong không gian cà phê, khu vui chơi giải trí…

Bên cạnh đó, đối với du khách quốc tế, mỗi di tích là một điểm đến mới mẻ và mang tính khám phá. Họ tìm đến với tâm thế tò mò, sẵn sàng tiếp nhận những câu chuyện lịch sử như một phần trong trải nghiệm trong chuyến du lịch. 

Trước thực tế ấy, nhiều di tích lịch sử, văn hóa đã thay đổi các phương thức truyền thông, tiếp cận đến đông đảo giới trẻ hơn. Các di tích, bảo tàng hiện nay đều có những phương tiện truyền tải tốt hơn trong trải nghiệm dành cho khách tham quan. Có thể kể đến khu bày trí thị giác, khu tưởng niệm, hay mở các buổi triển lãm đón nhận mọi đối tượng như Triển lãm sơn mài của họa sĩ Dương Linh Đan, Triển lãm Thư cho em tại Bảo tàng Phụ nữ Việt Nam. Hoặc không gian trải nghiệm văn hóa đa thời gian như tour đêm tại Nhà Tù Hỏa Lò, tour đêm tại Văn miếu Quốc Tử Giám. Tất cả đã làm mới cách kể những câu chuyện lịch sử xưa cũ, đồng thời lan tỏa rộng rãi đến nhiều bạn trẻ Việt Nam hơn. 

Chia sẻ về hình thức trải nghiệm tour đêm tại Nhà tù Hỏa Lò, chị Hải Yến cũng bày tỏ: “Mình rất tò mò về tour đêm. Mình thấy nó đi sâu hơn vào cảm xúc con người. Khi đi tham quan ban ngày mình ấn tượng nhất là máy chém, nó gợi cho mình cảm giác hơi ám ảnh. Vậy nên mình tự hỏi khi đi vào buổi tối, mình sẽ có trải nghiệm khác như thế nào”. 

Sự thay đổi các phương thức truyền thông đã thu hút đông đảo khách Việt và du khách quốc tế quan tâm. Ông Mark Quarles và vợ cho biết thêm, khi họ được trực tiếp tham quan các địa điểm di tích tại Việt Nam nói chung và Hà Nội nói riêng, họ thấy việc tiếp cận thông tin cũng trở nên dễ dàng hơn nhờ hệ thống đa ngôn ngữ trong bảo tàng hoặc di sản.