Phóng viên Hân Vũ: Người “dệt” những thước phim từ bầu trời

(Sóng trẻ) - Rẽ lối từ kỹ sư sang điện ảnh, anh Hân Vũ dành hơn một thập kỷ chinh phục bầu trời qua ống kính flycam, tạo nên những khung hình mãn nhãn tại các sự kiện quốc gia. Hành trình của anh là câu chuyện về tinh thần, tư duy làm nghề chuyên nghiệp.

Hành trình từ chiếc Steadicam thô sơ đến “đôi mắt” của gã khổng lồ

Cơ duyên đưa anh Hân Vũ đến với nghề “chinh phục bầu trời bằng flycam” bắt đầu từ năm 2013, khởi nguồn từ niềm đam mê điện ảnh mãnh liệt của bản thân anh. Xuất phát điểm là một người quay phim truyền thống, anh đã “kinh” qua những ngày tháng cầm máy quay bộ hành, trải nghiệm thời điểm khi công nghệ hỗ trợ tác nghiệp còn nhiều hạn chế, chưa có các thiết bị tự động hóa hiện đại như hiện nay.

Anh Hân nhớ lại những ngày đầu đầy gian nan: “Anh đến với nghề từ thời thiết bị còn nhiều hạn chế, chủ yếu sử dụng Steadicam thay vì gimbal điện tử như hiện nay. Chính điều đó khiến anh phải rèn luyện khả năng kiểm soát thiết bị, tự cân chỉnh bằng tay để đảm bảo chất lượng hình ảnh”. 

Chính sự thô sơ đó đã rèn cho anh đôi tay vững chãi và nhãn quan nhạy bén trước khi anh quyết định chuyển dịch hoàn toàn sang điều khiển flycam - thiết bị bay không người lái. Khi sự nghiệp lớn dần, anh Hân “mạnh tay” thành lập đội ngũ riêng, đào tạo thế hệ kế cận để bản thân có thể dồn toàn lực vào mảng bay - nơi anh tìm thấy sự tự do tuyệt đối trong khung hình.

Là một người rẽ hướng  từ cơ điện sang điện ảnh, anh thừa nhận con đường hơn một thập kỷ làm nghề không hề bằng phẳng. Anh cho biết, khác với những người đã có nền tảng lý thuyết chỉ cần tập trung thực hành, anh phải vừa làm vừa học và đánh đổi không ít từ công sức đến tiền bạc. Sự kiên trì đó giúp anh dần trở thành gương mặt được tin tưởng trong các sự kiện mang tính trọng đại quốc gia. 

Nếu flycam trong mắt nhiều người chỉ là một thiết bị ghi hình hiện đại với tầm nhìn của “một gã khổng lồ”, thì với những người làm nghề như anh Hân, công việc sử dụng flycam còn đòi hỏi sự tuân thủ nghiêm ngặt về an toàn và pháp lý. Anh cho biết, việc sử dụng thiết bị bay không người lái tại Việt Nam chịu sự quản lý chặt chẽ, đặc biệt ở những khu vực, sự kiện có tính chất nhạy cảm.

Theo anh, trước mỗi lần tác nghiệp, người điều khiển phải tìm hiểu kỹ khu vực bay, xin cấp phép theo đúng quy định và luôn phối hợp với ban tổ chức hoặc lực lượng chức năng để đảm bảo an toàn. Bên cạnh đó, việc kiểm soát thiết bị trong quá trình bay cũng là yếu tố then chốt, từ việc lựa chọn vị trí cất – hạ cánh, theo dõi tín hiệu đến xử lý các tình huống phát sinh.

Trong môi trường đặc thù, chỉ một sai sót nhỏ cũng có thể ảnh hưởng đến toàn bộ quá trình ghi hình. Vì vậy, ngoài kỹ năng kỹ thuật, người làm nghề cần có ý thức kỷ luật cao, chủ động thích nghi với các điều kiện kiểm soát và luôn đặt yếu tố an toàn lên hàng đầu để vừa đảm bảo đúng quy định, vừa hoàn thành nhiệm vụ ghi hình.

Trong quá trình làm nghề, anh Hân đặc biệt đặc biệt ấn tượng với trải nghiệm quay hình trên tàu chiến tại Cam Ranh - nơi anh cùng các đồng nghiệp thực hiện những thước phim diễu binh trên biển cho Lễ diễu binh, diễu hành cấp quốc gia kỷ niệm 80 năm Cách mạng Tháng Tám (19/8/1945) và Quốc khánh 2/9. Không giống như quay trên mặt đất, môi trường tác nghiệp trên biển đòi hỏi người điều khiển flycam dày dặn như anh Hân cũng phải học cách thích nghi lại với điều kiện quay hình liên tục biến động.

“Có lúc phải điều khiển flycam bay cùng vận tốc với tàu, rồi căn thời điểm để ‘bắt’ lại thiết bị khi hạ cánh, giống như việc đang chạy song song với một chiếc xe đang di chuyển và phải nhảy lên”, anh ví von về quá trình quay hình flycam trong điều kiện lênh đênh trên mặt nước.

Bên cạnh đó, yếu tố sóng biển cũng tạo ra thách thức không nhỏ. Khi các tàu di chuyển theo đội hình, lực từ chân vịt tạo ra những đợt sóng lớn khiến tàu liên tục nhấp nhô. Sự thay đổi độ cao này không chỉ ảnh hưởng đến việc giữ ổn định khung hình mà còn tác động trực tiếp đến thể lực và khả năng thích nghi của người quay, khiến anh Hân phải liên tục áp dụng kĩ năng quan sát và phản xạ nhanh trước các điều kiện môi trường phức tạp.

Khi bầu trời là tấm toan và ánh sáng là nét vẽ

Bước sang giai đoạn mới của sự nghiệp, anh Hân Vũ dành sự quan tâm đặc biệt cho FPV (First Person View) - một dòng drone mang lại góc nhìn thứ nhất đầy kịch tính. 

Nếu Flycam truyền thống mang lại sự tĩnh tại, bao quát với những góc nhìn cao và xa, thì FPV lại là “đứa con ngông cuồng” của công nghệ. Anh Hân giải thích: “Flycam bay theo bố cục cân bằng, tốc độ chậm. Còn FPV đi những góc nhìn mạo hiểm, sáng tạo, đi vào địa hình khó như tán cây hay kẽ hở, không bị giới hạn cảm biến như Flycam thông thường”. 

Bên cạnh những chuyển động hình ảnh đầy nghệ thuật của thiết bị là một tư duy kịch bản bài bản của người cầm máy. Với anh Hân, mỗi lần cất cánh phải là một lần thực hiện một kịch bản đã nằm sẵn trong đầu. “Đừng bao giờ đợi quay xong mới về xem có gì, vì như thế chắc chắn sẽ không có một câu chuyện hoàn chỉnh. Khi đã định hình được nội dung và hình ảnh trong tư duy, người cầm máy mới có thể hiện thực hóa những suy nghĩ đó qua ống kính một cách chính xác nhất”, anh Hân chia sẻ.

Sự sâu sắc trong nghề nghiệp của anh còn thể hiện qua cách anh “đối thoại” với thiên nhiên. Một người quay flycam giỏi, theo anh, phải là một chuyên gia về thời tiết và ánh sáng. Trong khi quay phim mặt đất có thể bù đắp bằng đèn LED hay hắt sáng, thì trên bầu trời, mặt trời là nguồn sáng duy nhất và tối thượng.

Anh chia sẻ bí quyết về “thời điểm vàng” trong điều khiển drone: “Người cầm máy phải nghiên cứu kỹ thời tiết và độ ô nhiễm không khí vì các yếu tố này ảnh hưởng trực tiếp đến độ trong của khung hình. Việc xác định hướng mặt trời mọc và lặn là bắt buộc. Khoảng 45 phút trước khi bình minh và hoàng hôn là ‘thời điểm vàng’ với ánh sáng dịu và đẹp nhất; ngược lại, ánh sáng gắt vào buổi trưa thường khiến hình ảnh trở nên thô cứng”. 

Chính sự tỉ mỉ của người với hơn 10 năm kinh nghiệm cầm máy đã tạo nên những “tuyệt tác” có chiều sâu - nơi ngôi chùa hay những hàng quân diễu bước không chỉ hiện lên như một vật thể, mà hiện lên với tất cả sự tôn nghiêm và cảm xúc.

Sau hơn một thập kỷ chinh phục bầu trời, anh Hân vẫn giữ phong thái điềm đạm của một người làm nghề dày dạn bản lĩnh. Với anh, giá trị của mỗi thước phim không nằm ở sự hào nhoáng của thiết bị mà gói gọn trong tâm thế và nhãn quan của người cầm lái: “Mỗi dòng máy đều có ưu thế riêng, quan trọng là khả năng làm chủ thiết bị và tận dụng tối đa lợi thế của chúng trong từng bối cảnh tác nghiệp cụ thể”.