Tò he đã “lỗi thời”?

2015-05-28 00:09:03

(Sóng trẻ)- Tò he- một trò chơi dân gian của trẻ em, một nét đẹp văn hóa nhưng ngày càng được ít trẻ em yêu thích. Liệu loại hình trò chơi dân gian này đã "lỗi thời"?

Đẹp nhưng không bền

Vật liệu để tạo nên các sản phẩm tò he là bột nếp. Sau khi thấu nhuyễn và pha trộn bột nếp với phẩm màu, các nghệ nhân sẽ sử dụng đôi bàn tay khéo léo của mình để sáng tạo ra những hình thù độc đáo, lạ mắt, ngộ nghĩnh.

Không ít tò he bị hỏng

Do không sử dụng các công nghệ sấy khô tò he sau khi nặn, nên tò he chỉ chơi được trong vài ngày, nhiều hơn thì vài tuần. Bột nếp để lâu sẽ bị nứt, vỡ, làm biến dạng hình thù của sản phẩm tò he.

Trong khi đó, những đồ chơi bằng nhựa lại có tuổi thọ khá dài, ít hỏng hóc. Vì thế, trò chơi mang tính nghệ thuật này ngày càng ít phổ biến với trẻ con hơn.

Nhìn nhiều chóng chán

Tò he thu hút những đứa trẻ bằng những hình thù đẹp mắt mà các nghệ nhân tạo ra. Tuy nhiên, những hình thù này rất dễ hỏng... Do đó, tò he giống như một thứ đồ chơi kiêu kỳ, chỉ có thể ngắm chứ không thể nghịch. Chỉ ngắm mà không nghịch sẽ làm cho những đứa trẻ mau chán loại đồ chơi này.

Tò he chú chó ngộ nghĩnh

Anh Đặng Đình Hổ, một nghệ nhân nặn tò he (Phú Xuyên, Hà Nội) với hơn 10 năm kinh nghiệm cho biết: "Hiện tại địa phương nơi anh ở có hỗ trợ, mở các lớp dạy nặn tò he miễn phí để loại hình trò chơi dân gian này không bị mọi người quên lãng. Tuy nhiên không nhận được sự hưởng ứng tham gia của nhiều người".

Tò he ngày nay đã khác xưa rất nhiều. Trước đây, cuộc sống thiếu thốn không đủ ăn. Vì thế, sau khi chơi tò he, những đứa trẻ có thể sử dụng chúng như một thức ăn để trốn tránh cái đói. Những màu sắc trộn với bột để tạo màu là những màu sắc tự nhiên: lá cây giã để tạo màu xanh, nước củ nghệ tạo màu vàng, gấc tạo màu đỏ... Do vậy, tò he có thể ăn được mà không ảnh hưởng đến sức khỏe của con người.

Ngày nay, đời sống của con người đủ đầy hơn. Thay vì sử dụng các nguyên liệu tạo màu tự nhiên như trước, các nghệ nhân sử dụng phẩm màu hóa học không qua sơ chế để màu sắc của tò he tươi hơn, đẹp mắt hơn,... đồng thời tăng năng suất sản phẩm.

Trong thời kỳ công nghệ phát triển, các trò chơi hiện đại không ngừng ra đời. Tò he vì thế chỉ là một trò chơi không còn quá hấp dẫn đối với những đứa trẻ nữa. Nhưng đồ chơi dân gian ấy mãi là một nét đẹp văn hóa, một loại hình nghệ thuật truyền thống đã từng được những đứa trẻ ưa chuộng ở Việt Nam.

Bài và ảnh

Phương Thu Hường

Báo mạng điện tử K32