Tấm bằng một ngành, công việc một hướng
(Sóng trẻ) - Khi thị trường lao động ngày càng linh hoạt, tấm bằng đại học dường như không còn là giới hạn duy nhất quyết định con đường nghề nghiệp của người trẻ.
Sau nhiều năm học tập, tấm bằng đại học thường được xem là dấu mốc quan trọng, đánh dấu quá trình tích lũy kiến thức và chuẩn bị bước vào thị trường lao động. Tuy nhiên, thực tế cho thấy ngành học và công việc sau tốt nghiệp không phải lúc nào cũng có sự tương đồng. Không ít người trẻ lựa chọn một hướng đi khác, thậm chí bắt đầu lại từ những công việc chưa từng được đào tạo bài bản.
Việc làm trái ngành có thể xuất phát từ nhiều nguyên nhân khác nhau. Với một số người, quá trình học tập và trải nghiệm thực tế giúp họ nhận ra bản thân có sở thích, thế mạnh phù hợp hơn với một lĩnh vực khác.
Trong khi đó, cơ hội tuyển dụng, mức thu nhập và nhu cầu của thị trường lao động cũng tác động không nhỏ đến quyết định nghề nghiệp. Thay vì bó hẹp lựa chọn trong chuyên ngành đã học, nhiều người trẻ chủ động tìm kiếm những hướng đi mới để phát triển bản thân.
Tốt nghiệp với tấm bằng cử nhân chuyên ngành Báo chí, thế nhưng công việc hiện tại của Lan Anh (22 tuổi, Hà Nội) lại thuộc lĩnh vực Marketing. Thay vì theo đuổi con đường nghề nghiệp gắn với chuyên ngành được đào tạo, Lan Anh lựa chọn thử sức ở một lĩnh vực khác, mở ra hành trình làm việc với những yêu cầu và trải nghiệm mới.
Lan Anh chia sẻ: “Mình nhận ra bản thân có hứng thú với Marketing hơn nên quyết định thử sức ở lĩnh vực này. Dù không làm đúng chuyên ngành đã học, những kỹ năng như viết nội dung, tìm kiếm và xử lý thông tin vẫn giúp ích cho mình trong công việc hiện tại”.
Bên cạnh đó, lựa chọn một công việc khác với chuyên ngành được đào tạo cũng đồng nghĩa với việc người trẻ phải bắt đầu quá trình học hỏi mới. Những kiến thức tích lũy trong nhiều năm đại học có thể không được áp dụng trực tiếp vào công việc, trong khi các kỹ năng chuyên môn cần thiết lại đòi hỏi thời gian để trau dồi.
Thái Dương (25 tuổi, sinh viên tốt nghiệp chuyên ngành Công nghệ kỹ thuật xây dựng Cầu đường bộ tại trường đại học Công nghệ Giao thông vận tải) cho biết bản thân không còn phù hợp đối với ngành học nên đã quyết định chuyển hướng sang làm nhân viên kinh doanh ngay khi ra trường. Với chàng trai trẻ, mọi chuyện ban đầu gặp rất nhiều khó khăn.
Thái Dương chia sẻ trở ngại lớn nhất với bạn là việc thuyết phục gia đình ủng hộ quyết định không làm việc đúng chuyên ngành. “Mình phải cố gắng chứng minh năng lực để bố mẹ yên tâm hơn với lựa chọn của mình. Những ngày đầu đi làm, mọi thứ đều mới mẻ, mình cần có người hướng dẫn và mất khá nhiều thời gian để làm quen với công việc”, Thái Dương nói thêm.
Đối với nhiều người, những ngày đầu làm trái ngành là khoảng thời gian không ít áp lực. Từ việc làm quen với môi trường mới, bổ sung kiến thức chuyên môn đến cạnh tranh với những người đã được đào tạo bài bản, tất cả đều trở thành những thử thách cần vượt qua.
Dù vậy, tấm bằng đại học không hoàn toàn trở nên xa rời với công việc hiện tại. Quá trình học tập vẫn giúp người trẻ tích lũy những kỹ năng như tư duy, giao tiếp, làm việc nhóm hay khả năng tự học. Đây cũng là những hành trang có thể được vận dụng ở nhiều lĩnh vực khác nhau.
Trong bối cảnh thị trường lao động liên tục thay đổi, việc lựa chọn một công việc trái ngành dần trở thành hướng đi của nhiều người trẻ. Thay vì xem chuyên ngành đại học là một khuôn khổ cố định, họ sẵn sàng thử sức với những lĩnh vực mới để tìm kiếm công việc phù hợp với năng lực, sở thích và định hướng của bản thân.
Lựa chọn công việc trái ngành không đồng nghĩa với việc từ bỏ hoàn toàn những gì đã học. Với người trẻ, mỗi trải nghiệm, dù thuộc lĩnh vực nào, cũng có thể trở thành một phần của hành trình tìm kiếm con đường nghề nghiệp phù hợp cho riêng mình.


